Ο τριετής κύκλος Μίκης Θεοδωράκης συνεχίζεται τη σεζόν 2022/23 στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής με την παρουσίαση τριών εμβληματικών κύκλων τραγουδιών του σπουδαίου δημιουργού: Λιποτάκτες, Romancero gitano και Μαουτχάουζεν.

Η συναυλία με τίτλο «Μίκης Θεοδωράκης: Τριλογία» θα πραγματοποιηθεί στην Εναλλακτική Σκηνή της ΕΛΣ στο ΚΠΙΣΝ το Σάββατο 24 Σεπτεμβρίου 2022, στις 20.30, σε συνεργασία με το ξεχωριστό μουσικό σύνολο Vamos από την Κρήτη, τον εξέχοντα βαθύφωνο της ΕΛΣ Τάσο Αποστόλου και τη διακεκριμένη ερμηνεύτρια Άννα Κώτη.

Και τα τρία έργα παρουσιάζονται σε νέες ενορχηστρώσεις του Θανάση Παπαθανασίου που αναδεικνύουν τον πολύ ιδιαίτερο ήχο του συνόλου Vamos, πολυμελούς σχήματος που ιδρύθηκε στα Χανιά το 2013 και έχει ήδη πολύ σημαντική παρουσία στη μουσική σκηνή της Κρήτης. Το σύνολο προσεγγίζει ιδιώματα και ερμηνεύει μουσικές από όλο τον κόσμο μέσα από τον πολύ ιδιαίτερο «προσωπικό» του ήχο, που συνδυάζει τα παραδοσιακά όργανα, όπως η κρητική λύρα, με όργανα της συμφωνικής ορχήστρας.

Κορμό της συναυλιακής αυτής τριλογίας αποτελούν τρεις εμβληματικοί κύκλοι τραγουδιών του Μίκη Θεοδωράκη, με πρώτο τους Λιποτάκτες, τον παλαιότερο από τους ολοκληρωμένους κύκλους του συνθέτη. Γράφτηκε στα μέσα της δεκαετίας του ’50 σε στίχους του νεότερου αδελφού του, του Γιάννη Θεοδωράκη, και δισκογραφήθηκε το 1961 με τη φωνή του ίδιου του συνθέτη. Σύμφωνα με τις σημειώσεις του δίσκου, το έργο αναφέρεται «στην αγωνία του Νεοέλληνα καθώς χάνεται μέσα στα μικρά λιμάνια και στα μικρά σοκάκια της επαρχιακής πολιτείας δίχως διέξοδο. Και τα δυο αδέλφια έζησαν την αγωνία και την θλίψη που αναδύνει το όμορφο μα νεκρό λιμάνι των Χανίων όπου βρισκόταν το σπίτι τους».

Ο κύκλος Romancero gitano βασίζεται σε επτά ποιητικές αποδόσεις στίχων με τσιγγάνικη θεματολογία του Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα από τον Οδυσσέα Ελύτη. Γράφτηκε για την Αρλέτα στις αρχές του 1967, ακριβώς πριν την έναρξη της δικτατορίας, εξαιτίας της έλευσης της οποίας το σχέδιο εκτροχιάστηκε. Εντέλει ο κύκλος πρωτοδισκογραφήθηκε το 1970 στο Παρίσι με τη Μαρία Φαραντούρη, έχοντας έκτοτε γνωρίσει διάφορες μεταγραφές και επανεκτελέσεις.

Τέλος, ο κύκλος Μαουτχάουζεν, γραμμένος και δισκογραφημένος το 1965-66 πάνω στους σπαρακτικούς στίχους του Ιάκωβου Καμπανέλλη, άλλοτε κρατούμενου στο ομώνυμο διαβόητο στρατόπεδο συγκέντρωσης, αποτελεί ως τις μέρες μας διεθνές σύμβολο του ανθρωπιστικού κινήματος της μεταπολεμικής περιόδου. Πρόκειται για έναν ακαταμάχητο ύμνο στη ζωή και τον έρωτα υπό απάνθρωπες συνθήκες, που συνέδεσε αξεδιάλυτα τη θεοδωρακική γραφή με τη φωνή της νεοεμφανιζόμενης, τότε, Φαραντούρη.

Το πρόγραμμα συμπληρώνεται με μουσικά θέματα που ο Θεοδωράκης έγραψε για τις κινηματογραφικές ταινίες Κατάσταση πολιορκίας του Κώστα Γαβρά και Σέρπικο του Σίντνεϋ Λουμέτ, καθώς και διάσημα τραγούδια από την επιθεώρηση Όμορφη πόλη και το θρυλικό «λαϊκό ορατόριο» Άξιον εστί σε ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη.

To μουσικό σύνολο Vamos ξεκίνησε πριν από οκτώ χρόνια στον Βάμο της Κρήτης, ένα χωριό στη μέση της διαδρομής Χανιά-Ρέθυμνο με μακρόχρονη ιστορία στον πολιτισμό. Ο αρχικός πυρήνας ήταν μια παρέα μουσικών που άρχισε να πειραματίζεται με τα ηχοχρώματα της συμφωνικής ορχήστρας και το πάντρεμα αυτού του ήχου με διάφορα είδη μουσικής. Το αποτέλεσμα ήταν εξαιρετικό και η αποδοχή του κόσμου πολύ μεγάλη. Με το πέρασμα του χρόνου η παρέα μεγάλωσε και οι εμφανίσεις άρχισαν να ξεφεύγουν από τα όρια του νησιού. Στόχος όλης της ομάδας του Vamos είναι η συνεχής καλλιτεχνική αναζήτηση, οι συνεργασίες με καταξιωμένους ανθρώπους του χώρου και η αποδοχή από το ευρύτερο κοινό.

Η εκδήλωση «ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ: ΤΡΙΛΟΓΙΑ» ανήκει στην ενότητα του προγραμματισμού της Εναλλακτικής Σκηνής της ΕΛΣ με τον τίτλο «ΗΜΕΡΕΣ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ» που εντάσσεται στην Πράξη «ΦΕΣΤΙΒΑΛΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗΣ ΣΚΗΝΗΣ ΤΗΣ ΕΛΣ» (MIS 5004053) με κωδικό 2017ΕΠΑ08510107 (Άξονας 06 του Ε.Π. «ΑΤΤΙΚΗ») και συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και από εθνικούς πόρους.