Η Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής παρουσιάζει ένα μεγάλο αφιέρωμα στο πολύπλευρο έργο του σπουδαίου συνθέτη Γιάννη Κωνσταντινίδη – Κώστα Γιαννίδη (1903-1984) με αφορμή τα σαράντα χρόνια από τον θάνατό του. Τέσσερα μοναδικά συναυλιακά προγράμματα συνθέτουν αυτό το πολύπτυχο αφιέρωμα στο έργο του σπουδαίου συνθέτη που κινήθηκε μεταξύ δύο μουσικών κόσμων και μεταξύ δύο ταυτοτήτων, τα οποία θα παρουσιαστούν στην Εναλλακτική Σκηνή της ΕΛΣ στο ΚΠΙΣΝ στις 10, 15, 16, 22 και 23 Νοεμβρίου 2024. Την επιμέλεια και παρουσίαση των συναυλιών του αφιερώματος έχει ο καθηγητής Εθνομουσικολογίας Λάμπρος Λιάβας, στον οποίο κληροδότησε ο ίδιος ο συνθέτης το αρχείο του που διατηρείται στο Τμήμα Μουσικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ.

Ο Γιάννης Κωνσταντινίδης (Σμύρνη 1903 – Αθήνα 1984) υπήρξε μια ιδιαίτερη περίπτωση «διπλού» αλλά όχι διχασμένου συνθέτη, καθώς υπηρέτησε με την ίδια συνέπεια τόσο την «έντεχνη – λόγια – κλασική» μουσική όσο και το δημοφιλές «ελαφρό» τραγούδι (με το ψευδώνυμο Κώστας Γιαννίδης), για να αναδειχθεί σε κορυφαίο δημιουργό και στα δύο είδη. Και σίγουρα δεν είναι τυχαίο ότι ένα μεγάλο μέρος αυτής της «ευελιξίας» του, να κινείται σε διαφορετικά μουσικά είδη και ύφη, αποτελεί κληρονομιά της μουσικής ζωής στο πολυπολιτισμικό αστικό περιβάλλον της Σμύρνης.

Το «Αφιέρωμα στον Γιάννη Κωνσταντινίδη – Κώστα Γιαννίδη» παρουσιάζει, με τη συμμετοχή εκλεκτών συντελεστών, ορισμένες από τις πιο αντιπροσωπευτικές πλευρές του σπουδαίου έργου του μέσα από τέσσερις συναυλίες: «Τα έργα για φωνή και πιάνο» με τους Τάση Χριστογιαννόπουλο και Θανάση Αποστολόπουλο (10/11), «Λίγα λουλούδια αν θέλεις στείλε μου» με τραγούδια του Κώστα Γιαννίδη σε μεταγραφή για ορχήστρα εποχής και ερμηνευτές τους Ελένη Βουδουράκη, Άγγελο Παπαδημητρίου και Φένια Παπαδόδημα (15, 22/11), «Τα έργα για τετράφωνη μικτή χορωδία a cappella» με τη Μικτή Χορωδία Τμήματος Μουσικών Σπουδών Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ και το POLIS Ensemble (16/11) και Από τα έργα για πιάνο με τους Ευτυχία Βενιωτά, Θοδωρή Τζοβανάκη και τιμητική συμμετοχή της Νέλλης Σεμιτέκολο (23/11).

• Τα έργα για τετράφωνη μικτή χορωδία a cappella
  16 Νοεμβρίου 2024 / Ώρα έναρξης: 20.30

  Μικτή Χορωδία Τμήματος Μουσικών Σπουδών Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ
  Μουσική διεύθυνση: Νίκος Μαλιάρας
  Τα πρωτότυπα δημοτικά τραγούδια αποδίδει το POLIS Ensemble: Νίκος Παραουλάκης (νέυ), Γιώργος Κοντογιάννης (λύρα), Στέφανος Δορμπαράκης (κανονάκι), Αλέξανδρος Καψοκαβάδης (λαούτα), Θεόδωρος Κουέλης (κοντραμπάσο), Μανούσος Κλαπάκης (κρουστά)

  Μεταγραφή: Αλέξανδρος Καψοκαβάδης
  Συμμετέχουν οι τελειόφοιτες φοιτήτριες του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Μουσικών Σπουδών Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ: Σεβαστιανή Βλέτση, Εμμέλεια Δαμανάκη, Μαριάνθη-Ιππολύτη Κατσάρη, Χρυσή Τζάβλα, Δήμητρα Τσαγκαράκη, Βαρβάρα Τσιβίκη

H τρίτη συναυλία του αφιερώματος περιλαμβάνει τα έργα Οκτώ δωδεκανησιακά τραγούδια (1972) και Οκτώ μικρασιατικά τραγούδια (1972), τα οποία θα ερμηνεύσει η Μικτή Χορωδία Τμήματος Μουσικών Σπουδών Φιλοσοφικής Σχολής ΕΚΠΑ υπό τη μουσική διεύθυνση του Νίκου Μαλιάρα. Στη συναυλία τα πρωτότυπα δημοτικά τραγούδια σε μεταγραφή Αλέξανδρου Καψοκαβάδη αποδίδει το μουσικό σύνολο POLIS Ensemble.

Ο Γιάννης Κωνσταντινίδης μυήθηκε «εξ απαλών ονύχων» και στα ακούσματα της μικρασιατικής λαϊκής παράδοσης, από τις υπηρέτριες του σπιτιού και τις καπνεργάτριες στα προάστια της Σμύρνης που άκουγε στις καλοκαιρινές εξορμήσεις της οικογένειας. Οι ζωηρές αυτές μνήμες αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης και για τα Οκτώ μικρασιατικά τραγούδια. Τα Οκτώ δωδεκανησιακά τραγούδια βασίζονται στη συλλογή Τραγούδια των Δωδεκανήσων του Ελβετού εθνομουσικολόγου και διευθυντή ορχήστρας Σαμυέλ Μπω-Μποβύ. Σχετικά με τις βασικές επιλογές που διακρίνουν το συνθετικό του ύφος, ο ίδιος ο συνθέτης δηλώνει «αντίθετος με κάθε θεματική επεξεργασία του δημοτικού τραγουδιού», αφήνοντας αντίθετα «τις μελωδίες έτσι όπως τις έδωσε ο λαός. Την ποικιλία στη σύνθεση προσπάθησε να επιτύχει μόνο με την αρμονική επένδυση και τη ρυθμική υπογράμμιση του υλικού που είχε στα χέρια του».

* Κατά την έναρξη κάθε συναυλίας θα πραγματοποιείται σύντομη εισήγηση του Λάμπρου Λιάβα για τον συνθέτη και τα έργα του, με προβολή οπτικού υλικού από το Αρχείο Γ. Κωνσταντινίδη – Κ. Γιαννίδη, Τμήμα Μουσικών Σπουδών, Φιλοσοφική Σχολή ΕΚΠΑ.